TOPLUMSAL DİNAMİZM - EĞİTİM Mİ YOKSA EĞİLİM Mİ ?

EĞİTİM Mİ YOKSA EĞİLİM Mİ ?

“Oku! Yaratan Rabb’inin adıyla oku. O, insanı alaktan yarattı. Oku, Rabb’in sonsuz kerem sahibidir. O, insana kalemle yazı yazmayı ve bilmediğini öğretendir.” 
(Alak suresi, 1–5. ayetler)

Bugün yazılı tarihin başlangıcı kabul edilen Sümer Medeniyeti, sistemli ve kurumsal bir eğitim anlayışının ilk örneklerine ulaştığımız uygarlık noktası olarak kabul edilmektedir.

Thales’den Aristoteles’e bilgi ve bilgelik sevdası, Felsefi bir disipline bürünerek Antik Yunan dan çıkmış,  medeniyetler arasında bir gelgit misali oradan oraya  aktarılıp durmuştur.

Bununla birlikte yazımızın başında meâlen naklettiğimiz ayette de buyurulduğu gibi aslında bilmek herşeyden önce İlmin Mutlak sahibini yani kaynağının varlığını bilmekle başlar. Ve insanlığa gönderilen son ilahi mesajı bildiren elçinin işaret ettiği “İlim Çin'de de olsa ona tâlip olun. Çünkü ilim her Müslümana farzdır.”
(Beyhakî, Şuabu’l-İman-Beyrut,1410, 2/253) tavsiyesi gereğince ilmi verene sadakatle ilme talip olmak renk, dil, ırk ayırt etmeksizin tüm insanlığa açık ve her an tazeliğini koruyan evrensel bir mesaj olarak iletilmiştir.  

İlmi talep etmek ise modern eğitim kavramındaki tanımıyla bireyin kendisinde “kasıtlı olarak ve istendik yönde bir davranış değişikliği” meydana getirilmesini kabullenmesi anlamına gelecektir.

Öte yandan antropoloji tüm bunlara ışık tutarken, etimoloji ise bilgimizin sınırlarını keşfetmekte en büyük yardımcımız olarak bir kandil misali yolumuzu aydınlatmaya devam etmekte.

Peki Eğitim süreci? Bilgelik yolumuzda bize hangi işlevi yerine getirerek yardımcı oluyor? İletişim bilimcilerin ifadesiyle alıcı ve verici arasındaki iletinin aktarıldığı en gerekli araç olan dil üzerinden tüm bilgiyi, duyguyu hatta dürtülerimizi somutlaştırarak aktarabilmekteyiz. Bu ise formal ya da informal bir şekilde algılayıp anlamdırarak zihnimizde kavramsallaştırdığımız şemaları yerli yerince kullanmakla mümkün hale geliyor.

Öyleyse iletişim dilimizden başlatabileceğimiz bir etkili eğitimler zinciri, geleceğimizde eğitim politikalarımızın parçası halinde tasarlanarak, toplumumuzun ve tüm insanlığın sorunlarına çözüm getirmekteki en birincil hedeflerimiz arasında olmalı. Çünkü Öğrenme ve Öğretme Modellerine dair yapılan tüm çalışma ve bulguların ortak noktası, muhatabımızın mesajımızdaki bilgiden ziyade bilgiyi nasıl ilettiğimize odaklandığı üzerine yoğunlaşıyor.

Eğitim konusunu ele aldığımız bu yazımızda eğitimcilerin eğitimine gerekli önemi veremediğimiz takdirde Yunus Emre' nin söylemiyle “İlim ilim bilmektir, İlim kendin bilmektir, Sen Kendin Bilmezsin Ya Nice Okumaktır?” sorusunun cevabını asırlar boyu aramaya devam etmek içten bile değil.

Eğitimin ticarethane, eğitimcinin ilmini aktarması kısıtlanmış paralı asker, öğrencinin ise istatistiksel verilerle siyasi odakların seçimden seçime kullandıkları birer rakamsal ifade olmaktan kurtulamadığı toplumlarda, gelecek tasavvurundan bahsetmek lafu güzaftır. Geçtiğimiz günlerde kaybettiğimiz Sevgili Doğan CÜCELOĞLU hocamızın da o meşhur klişeleşen ifadesindeki gibi,

“Madem ki insan doğdum, o hâlde olabileceğim en iyi insan olmalıyım!”

İlkesini geleceğe aktarabilmek için biz eğitimciler önce kendimizden başlamalı ve olabileceğimiz en iyi eğitimci olmayı şiar edinmeliyiz.
Unutmayalım ki kendi gerçeğiyle yüzleşmeyen gelişime kapalı bir eğitimci, barış ve sevgi dolu ilim erbabı nesiller yetiştiremeyecektir.

Yazıma burada son verirken eğitim camiası olarak tabii ki sebepleri olmadığımız sonuçlara katlanmak zorunda bırakılmamıza da değinmeden de geçemeyeceğim, bundan yarım asır önce Muallim ve Mütefekkir Merhum Nurettin Topçu meramımızı bakınız ne de güzel özetlemiş;
Talebe, hakikatler peşinde koşmayı meslek edinen insandır, gayesi manevî olgunlaşma olan bir mesleğin insanıdır, mekteplerin diploma müşterisi ve istikbalin mevki dilencisi değil.” (1)

Gelecek ay görüşmek üzere dostlar, Sevgiyle...

 

ZAFER CEBECİ

EĞİTİMCİ SOSYOLOG-SMMM

Yorumlar
Henüz Yazıya Yorum Yapılmamış. İstersen İlk Yorumu Sen Yapabilirsin.
Yorum Yaz
Sosyoloji Gündeminden Anında Haberdar olun.

Bültenimize Üye Olarak yayınlardan ilk siz haberdar olabilirsiniz